كاسپين

كوچك ترين باكتري

به قلم:

دكتر فيروز عباسيان،
Ph.D. ميكروبيولوژي و استاد دانشگاه تنكابن

نانوباکتر (Nanobacter) ابتدا با اسکن کردن رسوبات آپاتیت توسط زمین شناسان شناسایی شد. آنها پس از مشاهده ای ن باک تری ، آن را به عنوان ابتدایی ترین باکتری های کره زمین و تحت عنوان Nannobacter معرفی کردند. آن ها بعدها مشاهده کردند که این باکتری ها در شکست های صخره های جوان نیز وجود دارد. با این مشاهده، این سوال مطرح شد که آیا آنها هم اکنون نیز وجود دارند یا خیر. تا اینکه در نهایت، این باکتری از کشت سرم جنینی گوساله، سرم انسان و ... جداسازی گردید. از آن زمان، این باکتری به Nanobacter تغییر نام یافت.

Nanobacter و به عبارت دقیق تر، Nanobacterium sanguineum‌ کوچک تری باکتری آزادزی است که تا کنون علم به وجود آن پی برده است. اندازه این باکتری بین 20 تا 200 نانومتر می باشد. نانوباکتر یک باکتری کوکوس گرم منفی و مقاوم به اسید می باشد ولی در شرایط مختلف رشد متحمل تغییر شکل می شود. روش های معمول رنگ آمیزی برای این باکتری موثر نیست و برای فیکس کردن آن روی لام، از فور با دمای ^oC70 برای 10 دقیقه استفاده می شود.این باکتری قادر است در حین رشد خود ترشحاتی از خود دفع نماید که از جنس کربنات یا هیدروکسی آپاتیت ( مشابه ترکیب استخوان) بوده و به کمک آن به سایر سلول های نانوباکتر متصل می شود تا یک کلنی (بیوفیلم) به وجود آید. وجود آهک در اطراف سلول این باکتری باعث مقاومت آن در برابر حرارت، اشعهγ، آنتی بیوتیک ها در غلظت بالا (مانند استرپتومایسین، کانامایسین و جنتامیسین) و .. شده است.نانوباکتر در بخش های مختلفی از بافت های زنده و غیر زنده (روی دندان ها و داخل بزاق) یافت شده است. همچنین،‌ این باکتری (همانند مایکوپلاسما) یکی از عوامل مهم آلودگی مخزن کشت های سلولی است. بیوفیلم این باکتری ها به دلیل داشتن اندو توکسین باعث تجمع لوکوسیت ها و ماست سل ها و القای تولید فاکتورهای ترشحی (سایتوکایین ها و اینترلوکین ها) می شود. در نتیجه این عمل بافت به التهاب مزمن مبتلا می شود. این باکتری قادر است در بسیاری از بافت ها تکثیر نماید و باعث ایجاد بیماری شود. باکتریمی ، آهکی شدن پلاک های atheroscierote ، پلاک دریچه کورنر قلب، بیماری های قلبی ، سکته مغزی ، سنگ کلیه، بیماری پلی سیستیک کلیه، آهکی شدن پروستات و ... از جمله این بیماری هاست. گاهاً الزایمر، MS و برخی سرطان ها نیز به این باکتری نسبت داده می شود که باید تحقیقات دقیق تری در این زمینه صورت گیرد.نانوباکتر را می توان در محیط حاوی خون یا سرم پستانداران کشت داد. نانوباکتر کند رشد بوده و زمان تقسیم شدن آن بین 1 تا 5 روز (متوسط 3 روز) متغیر است. سرعت رشد این باکتری به حدی کند است که پس از یک هفته فقط به تعداد چند سلول در نزدیکی ته لوله کشت ظاهر می شوند. در عرض دو هفته کلنی آنها به حدی بزرگ می شود که یک فرد بی تجربه نیز بتواند آن را مشاهده نماید. پس از گذشت یک ماه، توده ای از این سلول ها به وجود می آید که به ته محیط کشت چسبیده است. در ماه دوم يك بیوفیلم سفید رنگ ایجاد می شود که حتی بدون چشم مسلح نیز قابل رویت می باشد. از ماه سوم، این بیوفیلم شبیه یک تکه استخوان به نظر می رسد، ‌با این وجود،‌ گاهاً نیز اتفاق می افتد که بیوفیلم کنده شده و تجزیه می گردد.

منبع کربنی این باکتری بیشتر ‌اسید های آمینه (گلوتامین، آسپاراژین و آرژنین) می باشد و کمتر به گلوکز تمایل نشان می دهد. به دلیل کند رشد بودن آن ها، مقدار متابولیت های تولیدی وسط آن ها حدود یک صدم مقدار تولیدی توسط سایر باکتری هاست. به همین دلیل،‌ شناسایی آن ها به روش های شیمیایی معمول ممکن نیست. بهترین روش برای تشخیص، استفاده از تکنیک PCR می باشد.

	به سایت کاسپین خوش آمدید Powered by v6.01.5 © 2003-2005 \| Theme by: